نکته های قرآنی ۱۳


سیزدهم : مکان شرقی، چشمه آب و نخل سبز


مریم در آستانه میلاد مسیح و مواجهه با فرشته، به سمت شرق رفته بود! وَاذْكُرْ فِي الْكِتَابِ مَرْيَمَ إِذِ انتَبَذَتْ مِنْ أَهْلِهَا مَكَانًا شَرْقِيًّا(سوره مریم /۱۶) و در اين كتاب از مريم ياد كن، آنگاه كه از كسان خود، در مكانى شرقى به كنارى شتافت.!


در سوره قصص/۴۴، از جانب غربی سخن گفته شده است. جانب غربی و مکان شرقی نشانه چیستند؟.
برخی مفسران قران مجید، نوشته اند؛ مریم به سوی شرق خانه اش یا مسجد و یا محراب رفت. برخی نیز نوشته اند، به سمت شرق بیت المقدس رفت. گویی از شهر خارج شد و راه شرق را در پیش گرفت. ابوحیان ( د. ۷۵۴ ه) در تفسیر البحر المحیط نوشته است: مریم به مکانی دور دست و گسترده رفت. انگار سر به سوی صحرای مشرق نهاده بود. آیا مراد از شرق تنها سمت جغرافیایی بیت المقدس بوده است؟ مکان شرقی دلالت بر کوچ مریم از سمت غرب طبیعت انسانی به سوی شرق جهان ملکوت ندارد؟ او جایی رفت که در پرتو نور وصال خداوند قرار گرفت. کوچ اصلی انسان گذار از تاریکی ها تا روشنایی خداوند است. در آن روشنایی مریم روح- جبرئیل- را ملاقات کرد. روشنایی حجاب او از دیگران شد، یا در حجابی از نور پوشیده شد. در آن روشنایی از زیر پایش چشمه ای جوشید و در آن روشنایی وقتی به شاخه خشک نخلی پنجه افکند، نخل خرمای تازه داد و برگ های نخل سبز شد! تمام این اتفاق ها که گویی خارج از دایره زمان بود در مکان شرقی اتفاق افتاد.
ابن عربی (د. ۶۳۸ ه) مکان شرقی را عالم قدس تفسیر کرده است. در چنان عالمی مریم روح القدس را ملاقات کرد. این دیدار وقتی بود که مریم پاک و صافی شده، از چاه طبیعت برون آمده بود! او در حجاب حظیره القدس بود، آنانی که در قلمرو نفس و طبیعت می زیستند به چنان عالم و حظیره ای راه نداشتند. بقلی ( د. ۶۰۶ ه ) در تفسیر عرائس البیان فی حقائق القرآن نوشته است؛ مریم به سوی آفتاب عالمتاب رفت تا در آفتاب ملکوت آرام بیابد. و در متن تابش نور ذات و صفات خداوند قرار بگیرد، رائحه معطر وصال را استشمام کند و در سرمستی از وصال به کلمه خداوند بارور شود.
از این رو مسیحیان از آن پس مشرق را به عنوان قبله خویش انتخاب کردند! نکته غریبی ست اما در تمامی انجیل ها هیچ نشانی از داستان میلاد مسیح با این درخشندگی ها و میناگری های قرآن مجید نیست!

سیدعطاءالله مهاجرانی | لینک ثابت | نظر (4)