سیاست ها و منویات رهبری؟

سردار سلیمانی که شخصیتی عزیز و افتخار آفرین برای کشور ما هستند، تعبیری را به کار برده اند که شایسته توجه و تامل است:
«در کشور نباید کلامی بر خلاف سیاست ها و منویات مقام معظم رهبری (مدظله العالی) گفته شود و اگر هم گفته شود و اعتراضی صورت نگیرد در گناه آن سهیم هستیم.»

می توان سیاست ها و منویات را از هم تفکیک کرد. سیاست ها همان است که مطابق قانون اساسی به شکل کلی جزو وظایف رهبری است و پس از مشورت با مجمع تشخیص مصلحت نظام ابلاغ می شود. اصطلاح سیاست های بالا دستی را هم برای این سیاست ها برگزیده اند که قوانین کشور می بایست با توجه به آن ها تنظیم شود. اما منویات امری نامشخص است. چه کسی منویات رهبری را تشخیص می دهد و بر اساس آن منویات رفتار می کند. اگر به سخن افرادی که به سفارتخانه ها یورش بردند دقت شود، گمان میکرده اند که دارند منویات رهبری را اجرا می کنند. کسانی که این روزها به ریاست جمهوری اهانت کردند. صدا و سیما که بحران سازی می کند. همگی توجیه و تشخیصشان این است که در جهت اجرای منویات رهبری می کوشند. این دشواری از اینجا پدید می اید که منویات: یعنی چیزی که آشکار نیست! در واقع در نیت می گذرد.
آن گاه نیت خوانی آغاز می شود و هر کس می تواند ادعا کند که نیت رهبری را می داند و نشانه هایی را هم بروز دهد که بله خدمت آقا بودیم. درست است که ایشان از باب مصلحت سخنی را علنی و عمومی میگویند اما نیت ایشان چیز دیگری است. در دوران پیش از انقلاب، در واقع از زمان رضا شاه، تعبیر « منویات ملوکانه» رایج شد. عبدالحسین هژیر حزب فاشیستی ترقی را تاسیسی کرد و گفت: « برنامه حزب بر اساس منویات ملوکانه رضا شاه است.» دوران محمد رضا شاه تقریبا تکیه کلام همه نخست وزیران همین تعبیر بود، منویات ملوکانه و همه بار مسوولیت را بر عهده شاه می گذاشتند. هوشنگ نهاوندی در کتاب،محمد رضا پهلوی اخرین شاهنشاه، نوشته است تنها نخست وزیری که از این تعبیر استفاده نکرد اسدالله علم بود.( ص:۴۳۰ و ۴۳۱ نشر شرکت کتاب)
در دوران انقلاب به عنوان نمونه وقتی وزیر وقت آموزش و پرورش در دوره احمدی نژاد در اجلاس ۲۹
روسای آموزش و پرورش در تهران گفت: کتاب های درسی بایست بر اساس منویات مقام معظم رهبری نوشته شود. مدیر عامل شهر پردیس اعلامیه داد و با چفیه در برنامه تلویزیون شرکت کرد تا اعلامیه را توجیه کند. در اعلامیه اش آمده بود: در راستای منویات مقام معظم رهبری در اجرای فاز یازده مسکن مهر، ۱۲ میلیون تومان به حساب شرکت واریز شود!
به گمانم استفاده ازین تعبیر می تواند همچنان موجب سو تفاهم باشد. رهبری نمی تواند با دو معیار رفتار کند. سیاست ها و منویات. منویات بایست در سیاست ها جاری شود تا همه قوا بدانند چگونه رفتار کنند و مردم با خبر باشند که موضع رهبری چیست. به عنوان نمونه، ایشان در موضوع برجام و مذاکره با پنج به اضافه یک از «نرمش قهرمانانه» سخن گفتند. دولت و وزارت خارجه هم مذاکره را ادامه دادند. همه می دانستد که رهبری از مذاکرات دفاع می کند. یعنی نمیشود حساب رهبری ، یا سیاست ها را از منویات جدا کرد.
اداره کشور با اسلوب و سیاق پادشاهی ممکن است با منویات بخواند. اما در یک نظام قانون مند که می بایست سیاست های کلی نظام از سوی رهبری ابلاغ شود و دیگر سیاست ها بر اساس قوانین مصوب اجرا شود، تعبیر منویات می تواند بر ابهام و سر در گمی بیفزاید و ماجراجویان و فرصت طلبان از آن سود جویی کنند.

**********
telegram.me/maktuob

سیدعطاءالله مهاجرانی | لینک ثابت | نظر (0)